آموزش وزن خوانی در موسیقی

آموزش وزن های دشوار تر در موسیقی

قبل از این گفته بودیم که هیچ آهنگی بی وزن ( یا حداقل بدون تاکید به بعضی از اصوات ) نمی شود وجود داشته باشد در بعضی آهنگ ها بعضی موقع می شود جای تاکید را بر روی صوت های آهنگ تعویض کرد در این حالت به احتمال زیاد آن آهنگ نیز عوض می شود با مثال این نکته را بهتر می توانیم درک کنیم . جمله ای را مد نظر بگیریم : ( من در امتحان فارسی نمره خوب گرفتم ) در این جمله هفت کلمه ای می شود شش یا هفت کلمه ی آن را با تاکید به نوبت ادا کنیم به صورتی که هر دفعه یکی از کلمه های ( من ) (در ) ( امتحان ) ( فارسی ) ( نمره ) (خوب ) ( گرفتم ) تاکید دار تر از بقیه کلمه ها ادا شود به طور مثال تاکید را برای من قرار می دهیم : من در امتحان فارسی نمره ی خوب گرفتم ( مفهوم این است که من و نه شخص دیگری در امتحان نمره خوب گرفتم) حالا تاکید را به روی کلمه ی فارسی قرار می دهیم : من در امتحان فارسی نمره ی خوب گرفتم ( مفهوم این است که در امتحان فارسی و نه در امتحان دیگری من نمره ی خوب گرفتم ) اگر این تاکید را به روی هر کلمه ی این جمله قرار بدهیم منظور جمله را تا حدی تغییر می دهیم. در یک آهنگ موسیقی هم می شود همچین کاری را انجام داد و مفهوم آن را عوض کرد .یک قطعه شعر را هم دقیقاً مثل یک آهنگ نمی شود بدون احساس وزن آن را بخوانیم و درک کنیم. شعر کلاسیک ایران دارای وزن های گوناگونی می باشد که می شود مثل وزن های موسیقی آن ها را طبقه بندی کنیم ، این طبقه بندی زیر عنوان بحر های شعر در کتاب های اوروض گفته شده است. شعر امروزی بر خلاف نگاه بعضی مخالفان آن از وزنی بسیار غنی برخوردار می باشند فقط باید بگوییم که وزن های شعر امروز ( حتی کلام منثور ) گوناگون تر و پیچیده تر از وزن ها و بحر های شعر کلاسیک می باشد. این پدیده در تاریخ تحول موسیقی در حالت تبدیل سبک ها انجام شده است. تئوریسین های بزرگ آموزش موسیقی در تاریخ به تدریج از محدودیت و همگونی وزن ها خسته شده بودند از طرفی دیگر آن ها به جهت پیدا کردن ایده های موسیقی به منابعی دیگر به جز منابعی که تا آن موقع در دسترسشان بود روی می آوردند. یکی از با اهمیت ترین این منابع آهنگ های منطقه ای ، محلی و مردمیه سرزمین های مختلف و دور افتاده بوده است که عموماً با عوامل خاص خود در نگاه تئوریسین های آموزش موسیقی جالب و نو نمایان می شد. این آهنگ ها بعضی اوقات وزنی پیچیده تر از موسیقی سنتی و تاریخی داشته اند به همین صورت تئوریسین های آموزش موسیقی قلمرو های نوعی در وزن های سخت تر پیدا می کردند . به بیان آهنهایی  که شعر را می شناسند وزن هر شعر با هدف و مفهوم آن شعر باید متناسب باشد. یک شعر حماسی در مقابل یک غزل عاشقانه دارای وزن متفاوت می باشد. یکی از عامل های پیچیدگی و گوناگونی وزن در شعر امروز گوناگونی و پیچیدگی مباحثی می باشد که ذهن شاعر امروزی را به خودش مشغول میکند

میزان های لنگ

میزانی که صورت کسر آن مجموعی از اعداد دو و سه شود میزان لنگ گفته می شود. یکی از نمونه های میزان لنگ میزان 5/4 است . میزانی که از 3+2 یا 2+3 سیاه تشکیل شده است ضربه نیمه موکد روی ضرب سوم یا چهارم قرار گرفته است. نمونه های دیگر میزان لنگ، 7/8 ( 7/4 ) ، 11/8 (11/16 ) و ... می باشد. به صورت کلی تقسیم ها و تاکید های میزان های لنگ در خلاف میزان های ترکیبی و ساده مشخص نمی باشد و در هر کسر میزان لنگ ( وزن آن ) باید بر این حالت که کدامین ضرب نیمه موکد می باشد آگاه باشید. از این جهت شناختن وزن در میزان های لنگ و باز شناختن ضربه های نیمه موکد و نا موکد عموماً به گوش های حرفه ای (اساتید آموزش موسیقی ) احتیاج دارد ، به خاطر اینکه اهمیت تاکید را هنرجویان آموزش موسیقی بیشتر درک کنند مثالی در پایین وجود دارد که دارای کسر میزان 8/8 می باشد( ظاهراً میزان لنگ نمی باشد) ولی به این دلیل که ضربه های موکد بر روی چنگ یکم و ضربه های نیمه موکد بر روی چنگ های چهارم و هفتم قرار می گیرند میزان را لنگ می پندارند. طبقه بندی یا شمارش وزن های لنگ کاری تقریباً غیر ممکن می باشد چون غیر از اینکه شمار آن ها امکان دارد به تعداد تمام رقص ها و وزن های لنگ موسیقی متداول در بین مردم سراسر جهان برسد در جهان موسیقی این روزها هر تئوریسین آموزش موسیقی احتمال دارد دنبال آن باشد که به کمک فکر و محاسبه ی خودش الگوی نوعی را برای وزن موسیقی خودش اختراع کند.

بلاگ آموزش موسیقی

ادامه مطلب